deszcz-meteorow-olsztyn-perseidy

Spadające gwiazdy nad Olsztynem

Perseidy – sierpniowe meteory, których rój mogliśmy obserwować ubiegłej nocy, biorą swój początek („rozpalają się”) w gwiazdozbiorze Perseusza i rozchodzą się promieniście po nieboskłonie. Mimo, że tegoroczne zjawisko nie należy do spektakularnych, przewiduje się około 50 meteorów w ciągu godziny, ile ich zobaczymy zależy od naszej spostrzegawczości, zaświetlenia nieba w naszej okolicy, czasu obserwacji oraz odległości od samego meteoru. Uwaga: rój ma wysoką aktywność jeszcze do 14 sierpnia!

 

Jeśli komuś nie udało się wczorajszej nocy (12/13.08) dostrzec „spadających gwiazd”, to nic nie stoi na przeszkodzie, żeby noc życzeń zaplanować np dzisiejszą, Perseidy będziemy mogli obserwować jeszcze do 24 sierpnia, mimo, że najwyższa aktywność przewidywana jest między 12 a 14 sierpnia!

Resztki po komecie

perseidy-orbita-kometyWiększość materii kosmicznej odpowiedzialnej za powstawanie meteorów pochodzi z rozpadających się powierzchni jąder komet. Roje meteorów, pojawiają się kiedy usiana drobinami materii orbita komety przecina się z ziemską. Pokometarne resztki (meteoroidy) pędząc z prędkością 60 km na sekundę zapalają się w atmosferze i widzimy je wtedy jako meteory – smugi świetlne („spadające gwiazdy”). Rój Perseidów związany jest z kometą Swift-Tuttle.

 

Perseidy – łzy świętego Wawrzyńca

Perseidy – łzy świętego Wawrzyńca (10 sierpnia jest dniem jego męczeńskiej śmierci) obserwowane są od około 2000 lat. Rój meteorów ma swoje ognisko (radiant) w okolicy gwiazdozbioru Perseusza przemieszcza się przez gwiazdozbiory: Kasjopei, Perseusza i Żyrafy (w maksimum aktywności znajduje się w pobliżu gwiazdy η Persei w Perseuszu). Szacunkowa ilość meteorów na godzinę wynosi wtedy około 100, realnie jesteśmy w stanie zobaczyć kilkanaście ponieważ

Trzeba wiedzieć kiedy i gdzie obserwować

Przy maksymalnej aktywności roju Perseidów rozbłysków w atmosferze powinno być około 100, to jednak liczba zarejestrowanych przez aparaturę naukową zjawisk. To ile ich zobaczymy zależy od naszej spostrzegawczości, zaświetlenia nieba w naszej okolicy oraz odległości od samego meteoru – zwykle widzimy meteory oddalone od nas 150 km. Ważną cechą Perseidów (meteorów półkuli północnej) jest położenie radiantu – ogniska z którego się „wysypują” wysoko nad horyzontem, tym samym najwięcej Perseidów obserwuje się w drugiej połowie nocy i nad ranem!

deszcz-meteorow-olsztyn-perseidy

Perseidy obserwowane nad Olsztynem w okolicach osiedla Generałów o godz. 00:48, 13.08.2014

 Intensywne roje – deszcze meteorów

deszcz-meteorow-leonidow

Deszcz Leonidów z 1833 r. Adolf Vollmy – grawerunek.

Obecnie znanych jest ok. 130 rojów meteorów. Bardzo intensywne roje nazywane są deszczami meteorów. Występują one zwykle co kilkanaście, kilkadziesiąt lat, wtedy, gdy Ziemia przecina rój meteoroidów w miejscu jego największego zagęszczenia. W nocy z 12 na 13 listopada 1833 roku zaobserwowano wyjątkowo obfity deszcz meteorów – Leonidów, wg relacji naocznych świadków: „gwiazdy padały tak często jak śnieg podczas zamieci”. Podobny wzrost aktywności tego roju zaobserwowano w 1966 roku, kiedy to oszacowano obfitość tego roju na około 140 000 meteorów w ciągu godziny!

 

zobacz także: Obłoki srebrzyste nad Olsztynem

 

Ważniejsze coroczne roje meteorów

Nazwa Data maksimum Czas trwania [dni] Położenie
radiantu α, δ(gwiazdozbiór)
Średnia liczba meteorów w 1 godzinie
Kometa z której powstał rój
Kwadrantydy 3 I 0,5 231o, 50o (Wolarz) 40 brak danych
Lirydy 21 IV 2 272o, 32o (Lutnia) 12 Thatcher
Eta-Akwarydy 4 V 10 336o, 0o (Wodnik) 15 Halley
Delta-Akwarydy 29 VII 15 339o, 0o (Wodnik) 20 brak danych
Perseidy 12 VIII 20 46o, 58o (Perseusz) 60 Swift-Tuttle
Orionidy 21 X 5 95o, 15o (Orion) 25 Halley
Taurydy 10 XI 40 55o, 20o (Byk) 15 Encke
Leonidy 16 XI 4 155o, 22o (Lew) 12 Temple-Tuttle
Geminidy 13 XII 6 113o, 32o (Bliźnięta) 60 brak danych
Ursydy 22 XII 2 217o, 76o (Mała Niedźwiedzica) 5 Tuttle

Meteoroid, meteor czy może meteoryt: zasadnicza różnica

METEOROIDY to odłamki skalne poruszające się w kosmosie po orbicie wokół Słońca, mogą mieć średnicę między 0,1 mm a 10 m. Większe od meteoroidów obiekty to planetoidy lub komety, mniejsze — pył międzyplanetarny. Większość meteoroidów to drobne okruchy. Zjawisko świetlne – wąską smugę świetlną, którą widzimy na niebie w zaledwie kilka sekund (z reguły krócej) nazywamy METEOREM, meteoroidy i planetoidy, które zapalają się w ziemskiej atmosferze nazywamy właśnie meteorami. Kiedy odłamek materii dotrze do powierzchni Ziemi wtedy dopiero mówimy METEORYCIE.

 



Free mockups